Het ontstaan van de elementen

prof. Henny Lamers

De chemische elementen waaruit wij zijn opgebouwd zijn grotendeels ontstaan in sterren. Sterren worden geboren uit reusachtige gasnevels die in de ruimte zweven. De elementen die ze gedurende hun leven produceerden door kernfusie kwamen aan het eind ervan vrij toen sterren hun buitenlagen afstootten, de ruimte in. De uitgestoten gassen vormden nieuwe nevels en daaruit onstonden weer nieuwe sterren. Zo is er sprake van “kosmische recycling”. De zon, de aarde en ook de mens zijn gevormd uit sterrenstof, dank zij deze recycling.

In deze lezing bespreekt prof. Lamers welke elementen waar en hoe zijn gevormd. Waterstof en helium komen uit de oerknal, maar hun verhouding is later door veel generaties sterren veranderd. De koolstof atomen, die de basis vormen van ons leven, zijn voornamelijk in lichte sterren zoals de zon gemaakt door kernfusie en komen vrij in hun sterrenwind. Maar het zuurstof dat we in en uitademen is gemaakt in zware sterren. Metalen als ijzer en nikkel komen van ontploffende zware sterren aan het eind van hun leven. En nog zwaardere elementen, zoals lood en platina worden niet gedurende het leven van sterren gemaakt, maar in supernova explosies.

In de lezing legt spreker uit wat fusie processen zijn, in welke sterren ze optreden, welke elementen daarbij geproduceerd worden en hoe die vrijkomen voor recycling. Daarbij laat hij o.a. ook zien dat het vele stikstof, waar de natuur in Nederland last van heeft, gevormd wordt in een bijzonder proces dat lijkt op een verkeersopstopping op de rondweg om Parijs.

Aanmelden voor deze lezing

U meldt zich voor deze lezing aan via een link of door een QR-code te scannen met uw telefoon. Beiden zijn een week voor de lezing beschikbaar op deze pagina.

Als u op de link klikt of de QR-code scant, wordt u doorgeleid naar de evenementenpagina, waar u een gratis kaartje kunt bestellen. Dit kaartje wordt direct per email aan u toegezonden.  Als u de lezing bezoekt neemt u het afgedrukte kaartje mee, of toont u het kaartje op uw mobiele telefoon. Bij de ingang van de zaal wordt uw kaartje door een van onze vrijwilligers gescand.

Praktische informatie

  • Datum: 20 februari 2020

  • Locatie: bezoekerscentrum “De Kennemerduinen” te Overveen (ingang Koevlak)

  • Aanvang: 20:00 uur

  • Toegang: gratis.

  • Vooraf aanmelden is verplicht. Dit doet u via de link of QR-code op deze pagina, die een week voor de lezing beschikbaar is op de website.